Kresowianka w Ameryce

Wydawać by się mogło, że po wszystkich koncertach w kraju i w Ameryce, okolicznościowych programach i galowych prezentacjach z okazji Światowych Zjazdów Kresowian, w których uczestniczyłam jako gość - bytomscy Kresowianie niczym już mnie zaskoczyć nie mogą. A jednak...

Premiera w Państwowej Operze Śląskiej w Bytomiu przeszła moje oczekiwania, zarówno prezentowanym tematem, jak i formą artystycznej wypowiedzi.
Nie spodziewałam się, że spektakl „Mózg na ścierce – czyli dwa łyki Ameryki” dostarczy nam tylu świątecznych i ponadczasowych wzruszeń; że przeżyjemy wraz z bohaterką multimedialnego spektaklu swoisty, choć bolesny „ american dream”, skosztujemy gorzkiego i słodkiego smaku Ameryki, a po spektaklu… Ale po kolei.

To co widzimy na scenie i na ekranie - zdarzyło się naprawdę!.
Wspomniany temat – to wymierny efekt kontaktów przedstawicielki Kresowian - Danuty Skalskiej z Polonią amerykańską, stąd i w tytule i w treści – Ameryka, a raczej jej dwa łyki: gorzki i słodki.
Ten gorzki – to bolesne doświadczenia Polki rzuconej w amerykańską codzienność, więcej: - to skondensowana prawda o losach wielu Polaków, którzy wyjeżdżają z kraju w nadziei na lepsze życie na obczyźnie.
Słodki łyk – to prezentowany w II akcie film, który niesie pozytywne
przesłanie i prawdę o Polakach, którym się w Ameryce udało i którzy swoim amerykańskim sukcesem potrafią się dzielić, niosąc pomoc innym.

Tę prawdę o losach Polaków mieszkających w Ameryce prezentuje osoba, która sama wszystko przeżyła, a poprzez działanie aktorskie potrafi przeżyć to jeszcze raz – czytam w programie spektaklu.
Zdaję sobie sprawę z tego, że to niezwykle trudne aktorskie zadanie: zagrać siebie. O tym jak Skalska tę rolę obroniła, świadczyły wielokrotne brawa przy otwartej kurtynie i gratulacje, jakie po spektaklu złożył obojgu wykonawcom obecny na spektaklu znany aktor i reżyser Jan Machulski.
Piszę: obojgu, bo Skalskiej towarzyszył na scenie Marek Bielecki, aktor, wykładowca Wyższej Szkoły Filmowej, Telewizyjnej i Teatralnej, znany z seriali telewizyjnych i ról w filmach nominowanych do Oscara. Wciela się we wszystkie męskie postaci; na naszych oczach schodzi z ekranu, tworzy na scenie mistrzowskie miniatury, by po chwili wrócić na ekran.
Jako reżyser spektaklu, przez multimedialne ujęcie tematu - Bielecki postawił na różnorodność form, zaskakujące gagi, świetnie zharmonizowaną z obrazami oprawę muzyczną; pokazuje jak można ciekawie w jedną spójną całość połączyć teatr i film.

To połączenie teatru i filmu dało nową jakość: nowoczesną, nowatorską, słowem taką, która może bardziej skutecznie przemowić do młodych ludzi, zachłystujących się blichtrem współczesnego świata.
Myślę, że ten spektakl powinna obejrzeć Polonia na całym świecie,
a w kraju - szczególnie ludzie młodzi, którzy tak pochopnie opuszczają Polskę. Moje pokolenie wyjeżdżało, bo nie godziło się na system komunistyczny.
Nasza tułaczka po świecie nie była poszukiwaniem lepszego miejsca na ziemi,
a ucieczką przed prześladowaniami i sowieckim więzieniem. A dziś….

Dobrze, że pokazany jako uzupełnienie emigracyjnej rzeczywistości film „Dolary to nie wszystko” prezentuje sylwetki Polaków, którzy coś w Ameryce znaczą. To, że odnalazłam w nim również siebie – utwierdza mnie w przekonaniu, że w życiu tak naprawdę liczy się to, co potrafimy bezinteresownie zrobić dla innych.

Wychodzę na przerwę. Chcę zebrać myśli. Ludzie obok mnie – też.
Po emocjach, które były w I akcie mamy czas ochłonąć. Widzowie są poruszeni. Komentują, rozmawiają ze sobą, nikomu nie wpada do głowy, by iść do bufetu. Zaczynam zastanawiać się nad tym, co zobaczyłam i usłyszałam. A usłyszałam ze sceny słowa, które dla żadnego Polaka nie są obojętne. Szczególnie dla nas, którzy wiele lat spędziliśmy na emigracji w obcym kraju i nieważne czy wyjechaliśmy za chlebem czy z przyczyn politycznych, nieważne czy do Stanów, Kanady, Paryża czy Londynu.
W tym spektaklu każdy odnajduje cząstkę siebie, cząstkę swego polonijnego, emigracyjnego życiorysu, wynosi także ogromnie cenne prawdy: że człowiek tyle jest wart ile potrafi dać z siebie innym i, że nikt nie jest tak biedny, aby nie pomóc komuś, kto jest biedniejszy od niego…..
- Teatr to nie miejsce popisów, to rozmowa z człowiekiem przez sztukę – powiedział kiedyś Boy - Żeleński. Zarówno Skalska jak i Bielecki potrafili
z nami tak właśnie rozmawiać. I ze sceny i w filmie.

Dodatkowo,– dla mnie osobiście niezwykle cennym jest pokrzepiający przykład, jaki już zupełnie prywatnie daje ludziom Danusia.
Walka z nowotworem nie wyłączyła jej z życia społecznego i zawodowego. Nadal aktywnie działa w środowisku Kresowian, redaguje radiową „Lwowską Falę”, szefuje Kresowemu Studiu w Polskim Radiu w Katowicach, przewodniczy Komisji Kultury w Radzie Miejskiej Bytomia i teraz jeszcze dodatkowo prezentuje na scenie kawał profesjonalnego aktorstwa.
Nie poddaje się, wierna lwowskiej dewizie: – Lwowiak jak się poddał – to znaczy, że już go nie ma!

Świąteczne spotkanie u Kresowian zakończyło się opłatkiem. W pięknych wnętrzach Opery Śl. składali sobie życzenia Kresowianie i zaproszeni na ten spektakl goście. Ze sceny złożył życzenia prezydent Bytomia Piotr Koj, i ja
– w imieniu Polaków na emigracji. Szczególne podziękowania od Kresowian
za powołanie Studia Kresowego i powrót na antenę „Lwowskiej Fali”
Danuta Skalska przekazała obecnemu wśród VIP – ów Wojciechowi Poczachowskiemu – prezesowi Polskiego Radia w Katowicach. W kuluarach, przy lampce szampana do późna trwały długie rozmowy o kolejnych planach i przedsięwzięciach Kresowian.

Maria Mirecka- Loryś
Prezes Koła Lwowian – Chicago
b. redaktor naczelna „Głosu Polek” w Ameryce

2007-06-11 11:07:57

Wstecz | W górę | Strona startowa | Mapa serwisu | Kontakt